Uruguay’dan çağrımız: ILO C189 Hemen, Şimdi Onaylansın!
Türkiye’den ev işçilerini temsilen İmece Ev İşçileri Sendikası’nın katıldığı uluslararası ILO konferansı, Uruguay’ın Montevideo kentinde tamamlandı. Konferansta ev işçilerinin haklarının güvence altına alınması, ILO 189 sayılı Sözleşme’nin aralarında henüz onaylamayan ülkeler tarafından onaylanması ve onaylayan ülkelerde etkin biçimde uygulanması gündeme geldi.
Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) tarafından, ILO 189 sayılı Ev İşçileri Sözleşmesi’nin kabulünün 15. yılı dolayısıyla 3-5 Kasım 2026 tarihlerinde Uruguay’ın başkenti Montevideo’da düzenlenen “ILO Convention No. 189 and Recommendation No. 201 at 15: Developing Formalization Strategies to Realize Decent Work for Domestic Workers” başlıklı küresel konferans sona erdi.
Konferansa Türkiye’den ev işçilerini temsilen İmece Ev İşçileri Sendikası katıldı. İmece Ev İşçileri Sendikası, konferansa katılmak üzere işçi grubu (Workers’ Group) tarafından aday gösterilerek davet edildi. Bu temsil, sendikamızın Türkiye’de yıllardır sürdürdüğü ev işçilerinin örgütlenme ve hak mücadelesinin uluslararası alanda görünür olması açısından önemliydi. Toplantıya Hizmet-İş Sendikası da katıldı.

Üç gün süren konferansta, ILO 189 sayılı Ev İşçileri Sözleşmesi ve 201 sayılı Tavsiye Kararı’nın kabulünden bu yana geçen 15 yılda elde edilen kazanımlar ve karşılaşılan sorunlar değerlendirildi. Türkiye’nin de aralarında bulunduğu sözleşmeyi henüz onaylamayan ülkelerde onay sürecinin hızlandırılması, onaylayan ülkelerde ise sözleşme hükümlerinin hayata geçirilmesi ve denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi üzerinde duruldu. Ev işçilerinin kayıtlı istihdama geçişi, sosyal güvenceye erişimi ve insana yakışır çalışma koşullarının oluşturulması konferansın temel gündemleri arasında yer aldı.
Ev işçilerinin katılımı, temsili ve söz hakkı güçlenmeli
Konferans boyunca ev işçilerinin haklarının geliştirilmesi için yürütülen çalışmaların ve uluslararası iş birliğinin önemi bir kez daha ortaya çıktı. ILO bünyesinde bu sürece katkı sunan, ev işçilerinin örgütlenmesini ve hak mücadelesini destekleyen tüm kişi ve kurumların çabaları son derece değerli. Bu birikimin daha da ileriye taşınması için ev işçilerinin uluslararası platformlarda tartışmaların, değerlendirmelerin ve karar süreçlerinin doğrudan parçası olarak daha fazla yer alması büyük önem taşıyor.
Konferansın son bölümünde söz alan IDWF üyesi Perulu bir ev işçisi örgütünün temsilcisi de bu konuda önemli değerlendirmelerde bulundu. Ev işçilerinin onlarca yıldır sürdürdüğü mücadeleye dikkat çeken temsilci, C189’un 15. yılında düzenlenen konferansta ev işçilerinin deneyimlerine, birikimlerine ve sözlerine daha fazla alan açılması gerektiğini vurguladı.
Kendi okuma yazma olanaklarının dahi sınırlı olabildiğini hatırlatarak, ev işçilerinden bilgisayar kullanımı ve PowerPoint sunumu gibi teknik beceriler beklenmesinin katılımı zorlaştırabileceğine işaret etti. Ev işçilerinin bilgi ve deneyimlerinin teknik sunum becerileriyle ölçülemeyeceğini; yıllardır sürdürdükleri örgütlü mücadelenin ve sahadaki birikimlerinin farklı yöntemlerle ifade edilebilmesi için uygun koşulların oluşturulmasının önemini ortaya koydu.

Türkiye’den katılımımız açısından Türkçe çevirinin sağlanmamış olması, konferans süresince tartışmaları takip etme, kendimizi ifade etme ve katılımcımızı belirleme süreçlerinde güçlük yaşamamıza neden oldu. Uluslararası platformlarda farklı dillerden ve ülkelerden gelen ev işçilerinin eşit koşullarda katkı sunabilmesi için erişilebilir çeviri ve iletişim olanaklarının daha fazla güçlendirilmesi gerekiyor.
Perulu temsilcinin dikkat çektiği bir diğer konu, işçi, işveren ve hükümet temsilcilerinden oluşan üçlü yapının (tripartite) işleyişiydi. Bu mekanizmanın ev işçilerinin haklarını geliştirme hedefi doğrultusunda daha etkin işletilmesi; ev işçilerinin özgün çalışma koşullarının, deneyimlerinin ve örgütlü taleplerinin karar süreçlerinde doğrudan karşılık bulması gerektiğini ifade etti. Bu açıdan ev işçilerinin örgütlerinin üçlü mekanizmalardaki temsili ve karar süreçlerine etkin katılımı ayrıca önem taşıyor.
Bu değerlendirmelerle, uluslararası çalışmaların daha kapsayıcı ve katılımcı hale getirilmesi için önemli katkılar sunulduğunu düşünüyoruz. ILO bünyesinde ev işçilerinin hakları için yürütülen çalışmaların, ev işçilerinin örgütlerinin bilgi ve deneyimleriyle daha güçlü biçimde buluşması; katılımın dil, iletişim ve yöntem açısından güçlendirilmesi ev işçilerinin mücadelesini de güçlendirecektir.
Ev işçileri hakları hakkında konuşulan toplantıların katılımcıları değildir. Kendi haklarının tanımlanması, geliştirilmesi ve uygulanması süreçlerinde söz ve karar sahibi olan özneler olarak rol almak zorundadır. Bunun için ev işçilerinin örgütlerinin ulusal ve uluslararası platformlarda temsilinin güçlendirilmesi, katılım mekanizmalarını uygun hale getirmek ve ev işçilerinin kendi deneyimlerini aktarabilecekleri farklı yöntemlere alan açmak bundan sonraki çalışmalara dajha fazla katkı sunacaktır.
Türkiye’de ev işçilerinin güvencesizliğine son! Taleplerimiz açık ve acil!
Türkiye’de ev işçileri hâlâ kayıt dışı ve güvencesiz çalışma, sosyal güvenlikten yoksunluk, iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin eksikliği, mesleki standartların bulunmaması ve mesleki tanınmama gibi sorunlarla karşı karşıya. Ev içi emeğin görünmezliği, bu alanda çalışan kadınların emeğinin ve haklarının da görünmez kılınmasına neden oluyor.
İmece Ev İşçileri Sendikası olarak Uruguay’daki uluslararası konferansta Türkiye’deki ev işçilerinin temel taleplerini bir kez daha gündeme taşıdık:
• Türkiye, ILO 189 sayılı Ev İşçileri Sözleşmesi’ni onaylamalı ve etkin biçimde uygulamalı.
• Ev işçilerinin kayıtlı ve sosyal güvenceli çalışması sağlanmalı.
• Ev işçiliği meslek olarak tanınmalı; mesleki standartlar hak temelli bir yaklaşımla tanımlanmalı ve kabul edilmeli.
• Ev işçilerinin işçi statüsü, sendikal örgütlenme ve toplu mücadele hakları güvence altına alınmalı.
• İş sağlığı ve güvenliği, sosyal güvenlik ve insana yakışır çalışma koşulları bütün ev işçileri için sağlanmalı.
• İşyerlerinde ayrımcılık, mobbing ve şiddete karşı ILO 190 sayılı Şiddet ve Taciz Sözleşmesi onaylanmalı ve uygulanmalı.
Uruguay’dan 15. yıl çağrımız: Haklarımızı istiyoruz!
ILO C189’un kabulünün 15. yılında Uruguay’dan bir kez daha sesleniyoruz:
Ev işçileri işçidir! Ev işçiliği meslektir! Mesleki standartlarımız hak temelli olarak tanımlansın ve kabul edilsin!

Ankara, ILO C189’u ve ILO C190’ı onaylasın!
Ev işçilerinin emeği tanınsın, hakları güvence altına alınsın. Sözleşmeler kâğıt üzerinde kalmasın; ev işçilerinin yaşamında gerçek karşılığını bulsun!
Ev işçilerinin örgütlü mücadelesi güçlensin; ulusal ve uluslararası platformlarda katılımı, temsili ve karar süreçlerindeki söz hakkı güvence altına alınsın.
Ev işçileri haklarını istiyor! Haklarımızın tanımlanmasında, geliştirilmesinde ve uygulanmasında söz ve karar sahibi olmak istiyoruz!
Last modified: 8 Kasım 2026